Κυριακή, 4 Ιουλίου 2010

SHOSTAKOVICH: ΕΞΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΜΑΡΙΝΑ ΤΣΒΕΤΑΕΒΑ.

Dmitri Shostakovich : 6 Poems of Marina Tsvetaeva, op. 143a
I. My poems
Ortrun Wenkel, contralto,
Concertgebouw Orchestra, Bernard Haitink, direction.

(...)Κολακευμένη από το ενδιαφέρον μιας συναδέλφου που είναι εξίσου έμπειρη στα χάδια και στην ποίηση, η Μαρίνα εμφανίζεται παντού μαζί της και χαίρεται να σκανδαλίζει τους σεμνότυφους επιδεικνύοντας τις παρά φυση προτιμήσεις της. Εξάλλου, ακόμη κι εκείνοι που καταδικάζουν την ελευθεριότητά της υποκλίνονται στη προσωπικότητά τας. Με τα κοντοκομμένα καστανά μαλλιά της, το φαρδύ πρόσωπό της και το ευθύ βλέμμα της, μάλλον επιβάλλεται με την παρουσία της παρά γοητεύει. Ο νεαρός συγγραφέας Νικολάι Γελένεφ, που τη συναντά σε μια εσπερίδα όπου απαγγέλει τα τελευταία της ποίηματα, θα σημειώσει: "Τα γκρίζα μάτια της ήταν ψυχρά, διάφανα, ήταν μάτια που δεν είχαν γνωρίσει ποτέ το φόβο, και ακόμα λιγότερο την παράκληση και την υποταγή" (...)
Dmitri Shostakovich : 6 Poems of Marina Tsvetaeva, op. 143a
II. Where does such tenderness come from?

(...) Όταν ήταν παιδί, της έλειψε η μητέρα της. Η Σοφία Παρνόκ αντικαθιστά στο πλευρό της τη νεκρή, προθέτοντας έναν αισθησιασμό στην τρυφερότητα, και την έννοια του αμαρτήματος σε κείνην της αποδεκτής εξάρτησης. Ακόμα και οι εξάρσεις, οι καβγάδες που σημαδεύουν τη σχέση τους, αποδεικνύονται απαραίτητα στη συνοχή του ζεύγους (...)
Dmitri Shostakovich : 6 Poems of Marina Tsvetaeva, op. 143a
III. Hamlet's dialogue with conscience

(...) Η Μαρίνα χαίρεται να αφηγείται την αλληλοδιαδοχή των καταιγίδων και τη νηνεμίας στον κύκλο ποιημάτων με τον τίτλο L'Amie. Άλλοτε φιλήδονοι και άλλοτε ελεγειακοί, αυτοί οι ύμνοι στον σαπφικό έρωτα εκφράζουν τις περιπλανήσεις ενός πάθους που προσπαθεί να βρεί δικαίωση. Η συγκίνηση της Μαρίνα είναι ειλικρίνής όταν θυμάται:
Το χάδι στο κοιμισμένο μου μάγουλο
Που αγγίζει ελαφρά τα μακριά και λεπτά δάχτυλά σας,
Η πειραχτική διάθεσή σας όταν με αποκαλούσατε αγοράκι σας,
Και πόσο σας άρεσα τότε έτσι όπως ήμουν!
(...)
Dmitri Shostakovich : 6 Poems of Marina Tsvetaeva, op. 143a
IV. The Poet and the Tsar

(...) Η οργανική ανάκη της για αντίλογο την ωθεί να υπερασπιστεί οτιδήποτε είναι αντικείμενο γενικής κατακραυγής. Όπως θέλησε να παντρευτεί έναν Εβραίο παρά τον αντισημιτισμό που διέκρινε ένα μέρος του οικογενειακού της κύκλου, όπως αψήφησε την κοινή γνώμη δημοσιοποιώντας τον έρωτά της για μια άλλη γυναίκα, έτσι θεωρεί απαραίτητο να αποκαταστήσει την υπόληψη μίας χώρας την οποία όλος ο κόσμος γύρω της κατηγορεί για τα χειρότερα δεινά. Η εκτίμησή της για τη γερμανική λογοτεχνία και σκέψη τής υπογορεύει να συμμεριστεί έναν σερβικό πατριωτισμό που αγγίζει την υπερβολή. (...)
Dmitri Shostakovich : 6 Poems of Marina Tsvetaeva, op. 143a
V. No, the drum beat

(...) Αντίθετα η Μαρίνα θαυμάζει ανεπιφύλακτα τη λαμπερή της αντίζηλο (Άννα Αχμάτοβα) και λυπάται που δεν μπορεί να την χαιρετήσει προσωπικά. Βεβαιώνει απερίφραστα ότι δεν σκέφτεται παρά μόνο την Αχμάτοβα όταν απαγγέλει τις νέες της στροφές (...)
(...)Φέρνοντας στη μνημη της εκείνο το βράδυ, η Μαρίνα θα γράψει: "Απαγγέλω σαν να βρισκόταν και η Αχμάτοβα στο δωμάτιο. Έχω απόλυτη ανάγκη την επιτυχία. Αν θέλω να ανοίξω το δρόμο προς την Αχμάτοβα, αν θέλω αυτή τη στιγμή να εκπροσωπήσω οσο καλύτερα γίνεται τη Μόσχα, δεν το κάνω για να νικήσω την Πετρούπολη, αλλά για να προσφέρω αυτήν ακριβώς τη Μόσχα στην Πετρούπολη, να προσφέρω στην Αχμάτοβα, υποκλινόμενη μπροστά της, αυτή τη Μόσχα της οποίας ενσάρκωση αποτελεί το πρόσωπό μου και η αγάπη μου για αυτήν" (...)
Dmitri Shostakovich : 6 Poems of Marina Tsvetaeva, op. 143a
VI. To Anna Akhmatova

* Τα αποσπάσματα από τη βιογραφία της Τσβετάεβα από τον Αρνί Τρουαγιά, εκδ. Μετάιχμιο 2003.

.

Δεν υπάρχουν σχόλια: